Ξινόμαυρο

Η ευγενής γηγενής ποικιλία Ξινόμαυρο καλλιεργείται στην Β. Ελλάδα, αλλά κυρίως την συναντάμε στο νοητό τρίγωνο που σχηματίζουν η Νάουσα, το Αμύνταιο και η Γουμένισσα. Πιο παλιά ήταν γνωστή με διάφορα ονόματα, όπως Μαύρο Ναούσης, Μαύρο Νιαουστινό, Μαύρο Γουμένισσας, Μαύρο Ξινό, Ποπόλκα, Ξινόμαυρο Κοζάνης, και φυσικά Ξινόμαυρο, το οποίο και έχει επικρατήσει.

Τα φυτά της ποικιλίας Ξινόμαυρο είναι ζωηρά, παραγωγικά και συνήθως διαμορφώνονται σε γραμμικά σχήματα, όπου εφαρμόζεται βραχύ κλάδεμα καρποφορίας. Βάσει νομοθεσίας η παραγωγή δεν πρέπει να ξεπερνάει τα 1000 κιλά ανά στρέμμα προκειμένου να παραχθούν οίνοι ΟΠΑΠ (Ονομασίας Προέλευσης Ανωτέρας Ποιότητας). Σαν ποικιλία είναι ευαίσθητη στον περονόσπορο και στο ωίδιο. Παράλληλα ενδέχεται να προκληθούν σοβαρές ζημιές, σε χρονιές που επικρατούν ευνοϊκές συνθήκες για την ανάπτυξη του βοτρύτη. Τα σταφύλια κόβονται πολύ εύκολα, με αποτέλεσμα να διευκολύνεται ο τρύγος, αλλά και να δημιουργείται πρόβλημα πτώσης των σταφυλιών σε ανεμόπληκτες περιοχές ή σε ενδεχόμενους ανέμους.

Πρόκειται για μια πολυδύναμη ποικιλία, η οποία μπορεί να δώσει διαφορετικούς τύπους οίνων: ερυθρούς, λευκούς και ροζέ. Το όνομα Ξινόμαυρο είναι σύνθετο και αποτελείται από δυο λέξεις, τη λέξη μαύρο και τη λέξη ξινό, που περιγράφουν την οξύτητα και το έντονο ερυθρό χρώμα της ποικιλίας. Αυτά τα χαρακτηριστικά, σε συνδυασμό με τον τρόπο οινοποίησης και παλαίωσης, αναδεικνύουν χαρισματικούς οίνους με πολύπλοκη προσωπικότητα.

Συμμετέχει κατά 100% στην παραγωγή των οίνων ΟΠΑΠ: ΝΑΟΥΣΑ, η οποία παλαιώνει ένα χρόνο σε γαλλικά δρύινα βαρέλια, ΝΑΟΥΣΑ RESERVE, η οποία παλαιώνει ένα χρόνο σε βαρέλι και τουλάχιστον δύο χρόνια σε φιάλη, ΝΑΟΥΣΑ GRANDE RESERVE, η οποία παλαιώνει δύο χρόνια σε βαρέλι και τουλάχιστον δύο χρόνια σε φιάλη, και ΔΑΜΑΣΚΗΝΟΣ, ο οποίος παλαιώνει σε καινούργια γαλλικά δρύινα βαρέλια με έντονο κάψιμο. Επίσης, συμμετέχει κατά 50% στην παραγωγή του ερυθρού οίνου ΙΜΕΡΟΣ ΤΟΠΙΚΟΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΣ. Ο συνεταιρισμός παράγει και λευκούς οίνους από αυτήν την ποικιλία με πολύ καλά χαρακτηριστικά, όπως ο ΔΟΓΜΑΤΙΚΟΣ λευκός ξηρός και ο ΙΜΕΡΟΣ ΛΕΥΚΟΣ ΤΟΠΙΚΟΣ ΗΜΑΘΙΑΣ. Τέλος, σαν πολυδύναμη ποικιλία δίνει και την δυνατότητα παραγωγής ροζέ οίνων, όπως το SALAMMBO και το VAENI ROSE DEMI SEC.